Türkiye otomotiv piyasası 2025 yılında kırılan sıfır araç satış rekorunun etkilerini yaşamaya devam ediyor. Yaklaşık 1 milyon 400 bin adetlik satışla Cumhuriyet tarihinin en yüksek seviyesine ulaşılan pazarda, dengeler özellikle ikinci el tarafında belirgin biçimde değişti. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Otomotiv Meclisi Üyesi Fahrettin Batı, kış aylarında yavaşlayan talebin mart ayıyla birlikte yeniden ivme kazanacağını belirtirken, tüketici tercihlerinin eski model araçlardan elektronik ve yeni nesil modellere kaydığını söyledi. Döviz ve altın fiyatlarındaki yükselişin ise sektörde ticareti baskıladığını vurguladı.

Kış Durgunluğu Sonrası Gözler Bahar Hareketliliğinde

2025 yılında kırılan sıfır araç satış rekoru, pazarda psikolojik bir eşik olarak görülüyor. Yaklaşık 1 milyon 400 bin adetlik satış hacmi, talebin halen güçlü olduğunu ortaya koysa da aralık, ocak ve şubat aylarında belirgin bir yavaşlama yaşandı. Sektör temsilcileri bu üç aylık dönemi “bekleme süreci” olarak tanımlıyor. Özellikle kredi koşulları, dövizdeki dalgalanma ve yatırım araçlarındaki yükseliş, tüketicinin karar süresini uzattı.

Buna karşın bahar aylarının otomotiv piyasasında geleneksel olarak daha hareketli geçtiği biliniyor. Nisan ve mayıs aylarında yaz planları öncesi araç yenileme eğilimi artıyor. Batı da mart itibarıyla yukarı yönlü bir ivme beklediklerini ifade ediyor. Ona göre sıfır araç satış rekoru sonrası oluşan kısa süreli durgunluk geçici. Talep tamamen ortadan kalkmış değil; sadece ertelenmiş durumda. Bu da önümüzdeki aylarda piyasada yeniden bir canlılık yaşanabileceğine işaret ediyor.

Sıfır Araç Satış Rekoru İkinci El Piyasasını Nasıl Etkiledi?

Sıfır araç satış rekoru en çok ikinci el piyasasını etkiledi. Oransal olarak bakıldığında, sıfır kilometre araçlara yönelen talep ikinci elde daralmaya yol açtı. Özellikle 10-15 yaş üzeri araçlarda satışların belirgin şekilde zorlaştığı belirtiliyor. Takas yöntemiyle alınan eski araçların elde kalma süresi uzadı.

Tüketicinin tercih değişimi burada belirleyici oldu. Artık alıcılar yalnızca ulaşım ihtiyacını karşılayan bir araç aramıyor. Donanım seviyesi yüksek, dijital ekranlarla donatılmış, sürüş destek sistemleri bulunan ve mümkünse elektrikli ya da hibrit modeller öncelikli tercih haline geldi. Eski model araçlar ise fiyat avantajına rağmen yeterince ilgi görmüyor. Sektör temsilcilerine göre, cebinde sınırlı bütçesi olan tüketici dahi borçlanma yoluna giderek sıfır araca yöneliyor. Bu tablo, ikinci el piyasasında dengelerin yeniden kurulmasını zorlaştırıyor.

Altın ve Dövizdeki Yükseliş Otomotiv Ticareti Baskılıyor

Otomotiv sektörünün bir diğer gündemi ise altın ve döviz fiyatlarındaki artış. Batı’ya göre piyasadaki dalgalanma, ticaret iştahını azaltıyor. Vatandaşın hesaplarını altın bazında yapmaya başlaması, araç alım-satımında farklı bir psikoloji oluşturmuş durumda. TL, dolar ya da euro üzerinden kâr elde edilse bile altın karşısında yaşanan değer kaybı algısı, yatırımcıyı frenliyor.

Faiz gelirini tercih edenler ticaretten uzak dururken, altına yönelen tasarruf sahipleri de otomobil alımını ikinci plana atabiliyor. Bu durum özellikle galerici ve al-sat yapan küçük işletmeler için risk oluşturuyor. Sektör temsilcileri, istikrarlı bir kur ve öngörülebilir ekonomik ortamın otomotiv ticareti için hayati önemde olduğuna dikkat çekiyor. Dalgalı piyasa koşullarında hem fiyat belirlemek hem de stok yönetmek zorlaşıyor.

Tüketici Tercihi Elektrikli ve Yeni Nesil Modellerden Yana

Pazardaki en dikkat çekici değişim ise tüketici alışkanlıklarında yaşanıyor. Elektrikli ve hibrit araçlara ilgi her geçen gün artıyor. Yüksek teknolojili donanımlar, geniş multimedya ekranları ve dijital sürüş deneyimi, alım kararında belirleyici oluyor. Tüketici artık yalnızca bir otomobil değil, teknoloji ürünü bir mobil yaşam alanı satın almak istiyor.

Bu eğilim, sıfır araç satış rekorunun arkasındaki temel dinamiklerden biri olarak gösteriliyor. Eski araç sahipleri takas yoluyla sıfır modele geçerken, ikinci el araçlara olan talep görece zayıflıyor. Sektör temsilcileri, kısa vadede ikinci elde temkinli bir seyir beklerken, yeni nesil ve çevreci araçlara olan ilginin artarak devam edeceği görüşünde birleşiyor.

Otomotiv piyasasında dengeler yeniden şekillenirken, mart ayı itibarıyla başlayacak olası hareketlilik sektörün yönü açısından belirleyici olacak. Hem ekonomik göstergeler hem de tüketici eğilimleri, 2025’in geri kalanında pazarın seyrini tayin edecek gibi görünüyor.