Brezilya milli takımı ve Fenerbahçe' nin efsane hocalarından Perreira, ayrıldıktan sonra bir röportaj vermişti.
Muhabirin dönemin başkanı Ali Şen' in işine müdahale etmesi gerekçesi ile mi ayrıldınız sorusuna;
- O futboldan anlıyor en azından, en son annem arayıp kimi nerede oynatmam konusuna müdahale edince bir süre ara vermeye karar verdim, demişti.
Bu röportaj hep aklımdadır. Bu nedenle, herkesin hoca olduğunu zannettiği iki konuda yazmamaya özen gösteriyorum. Biri futbol, diğeri ekonomi.
Bu yazı yoğun talep üzerine yazılmıştır ve klasik bir ekonomi yazısı değildir. Biz belki biraz anlaşılır diye ekonomiyi futbol üzerinden anlatmayı deneyeceğiz.
Ekonomi yönetimleri futboldaki Teknik Direktörler ile aynı kaderi yaşarlar. Futbolda transferleri genelde yönetimler yapar. Teknik Direktörler de onların getirdiği oyunculardan bir takım yapar ve sonuç almaya çalışırlar. Başarı ve başarısızlıkların faturalarını da genelde onlar öderler.
Ekonominin futbolcuları şirketlerdir.
Onlar üretir, ihracat, ithalat yapar vergi verirler, ekonomi yönetimi de onlara uygun çalışma ortamı hazırlamaya çalışır. Futbolda nasıl saha dışı faktörler zaman zaman etkili olursa ekonomide de aynı durum söz konusudur. Bizim gibi gelişmesini tamamlamamış ekonomilerde, ekonomi yönetimlerinden tıpkı futboldaki karşılıkları gibi hızlı sonuç alması beklenir. Halbuki her ikisinde de eldeki malzeme bellidir.
Birinde her yıl yenilenen futbolcular, diğerinde ortalama ömrü 25- 30 yılı geçmeyen şirketler vardır. Global piyasalardaki rakipleri 150- 200 yıllık şirketlerdir. Sermaye yetersizliği başta, bölgesel krizlere açık bir ülkede bulunmanın sıkıntıları bir yanda , bir çok dezavantaj ile mücadele ederler. Son dönemde salgının ve her cephede savaşın getirdiği global riskler de cabası.
Sadece Turizmden 30 milyar dolardan fazla kayıp yaşandı. Kısa çalışma ödeneği ile aktarılan milyarlar da ekonomiye önemli bir yük oluşturdu. Ekonominin oyuncularının yarıdan fazlası salgın döneminde sakatlandı. Ama bunların tamamı bahane, ekonomiyi yöneten bakan berbat yönetiyor!!! Bu oyuncuları 3- 5- 2 oynatsaydı kesin kazanırdık.
SON SÖZ
Ak Parti iktidarı son döneme kadar, yüksek reel faiz, bu faiz üzerinden baskılanan döviz kuru, sıcak para ve yüksek ithalat politikası izledi. Bu politika yüksek cari açık ve artan dış borç stoku sorununu beraberinde getirdi. Aynı büyük kulüplerin yabancı oyunculara ödediği bonservis ve maaş üzerinden batması gibi. Son dönemde ise, bu politikada 180 derece değişiklik yapıldı.
Türk ekonomisinin sürdürülebilir olmayan bu politikadan vazgeçmesi doğrudur. Bunun yanında bu politikayı destekleyecek adımların atılmasında ise yetersiz kalındı. Bu istifa eskiye dönüşün bir işareti ise intihar olur.
Berat Albayrak siyasi deneyim eksikliği nedeni ile ne iktidar kanadını ne de muhalefet yanlılarını aslında doğru olan modele ikna edememiştir.
Bu durumda her iki kanattan da oluşan taraftar teknik direktörü istifaya zorlamıştır.
Ekonomiyi Bloomberg kanalında döviz kurunu izleyerek bildiğini zanneden kitleye ekonomi anlatmanın zorluğunu biliyorum. Bu nedenle de konudan uzak duruyorum. Bu yazıdan da çeşitli siyasi anlamlar üretenler olacaktır. Ben yardımcı olayım Berat Albayrak doğru bir modeli eksik de olsa uygulamıştır. Konu siyasi değil teknik bir konudur. Ama siz taraftarsınız, transfer istersiniz, şampiyonluk beklersiniz. Orada da siz haklısınız !!!