e‑Devlet sistemi üzerinden sunulan SGK hizmet dökümlerine ilişkin önemli bir değişiklik yapıldı. Danıştay’ın “çalışma hakkı” ve “kişisel verilerin korunması” ilkelerine dayandırdığı kararı doğrultusunda, çalışanların geçmiş işlerinden hangi nedenle ayrıldığını gösteren işten çıkış kodları artık üçüncü kişiler tarafından görüntülenemiyor. Düzenleme, özellikle işe alım süreçlerinde yeni bir dönemin kapısını araladı.
HİZMET DÖKÜMÜNDEN “İŞTEN ÇIKIŞ KODLARI” KALDIRILDI
Yapılan düzenlemeyle birlikte, e-Devlet üzerinden barkodlu olarak alınan SGK Tescil ve Hizmet Dökümü / İşyeri Unvan Listesi belgelerinde işten çıkış kodları ve bu kodların açıklamaları tamamen kaldırıldı.
Eski Uygulama
Önceki sistemde işverenler, işe alım sürecinde adaylardan talep ettikleri hizmet dökümü üzerinden, çalışanın önceki işinden istifa, işveren feshi, emeklilik gibi hangi nedenle ayrıldığını net şekilde görebiliyordu.
Yeni Uygulama
Yeni düzenlemeyle birlikte belgelerde yalnızca çalışma süreleri ve işyeri bilgileri yer alıyor. Çalışanın işten ayrılış nedeni artık yeni işverenler tarafından görüntülenemiyor.
DANIŞTAY’IN TARİHİ KARARI DÜZENLEMENİN DAYANAĞI OLDU
Bu önemli değişikliğin temelinde, Danıştay’ın 14 Ekim 2024 tarihli iptal kararı bulunuyor. Yüksek Mahkeme, özellikle “ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık” gibi ağır ithamlar içeren çıkış kodlarının ciddi hak ihlallerine yol açtığına hükmetti.
Danıştay kararında öne çıkan gerekçeler şu şekilde sıralandı:
Tek taraflı beyan: İşten çıkış kodlarının yalnızca işveren beyanına dayanması
Yargı denetimi eksikliği: Mahkeme kararı olmadan kişinin siciline olumsuz kayıt düşülmesi
KVKK ihlali: Bu bilgilerin üçüncü kişilerle paylaşılmasının kişisel verilerin korunmasına aykırı olması
Mahkeme, söz konusu uygulamanın bireylerin çalışma hakkını zedelediğine dikkat çekti.
KODLAR TAMAMEN SİLİNDİ Mİ? İŞTE KRİTİK DETAYLAR
Düzenleme, işten çıkış kodlarının sistemden tamamen kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Kodların kimler tarafından görülebileceği net şekilde ayrıştırıldı.
| Durum | İşten Çıkış Kodu Görünüyor mu? |
|---|---|
| Kişinin kendi e-Devlet sorgulaması | Evet |
| İşverene sunulan barkodlu hizmet dökümü | Hayır |
| İşten Ayrılış Bildirgesi | Evet |
Çalışanlar, kendi e-Devlet hesapları üzerinden ayrılış nedenlerini görmeye devam ederken; yeni işverenlere sunulan belgelerde bu bilgi yer almıyor.
İŞTEN AYRILIŞ BİLDİRGESİ RİSKİ DEVAM EDİYOR
Uzmanlar, yeni işe girilen işyerinin çalışandan “Hizmet Dökümü” yerine özellikle “İşten Ayrılış Bildirgesi” talep etmesi durumunda, fesih nedeninin bu belgede hâlen açık şekilde yer aldığını hatırlatıyor.
Hukukçulara göre, Danıştay kararının kapsamının ilerleyen süreçte genişletilmesi ve bu belgelerdeki kodların da kaldırılması güçlü bir ihtimal olarak değerlendiriliyor.
