ABD ve İsrail’in İran’a yönelik düzenlediği saldırıların ardından bölgede tansiyon hızla yükseldi. Saldırılarda, İran’ın dini lideri Ali Hamaney başta olmak üzere çok sayıda üst düzey ismin hayatını kaybettiği iddia edilirken, Tahran yönetimi kritik bir adım attı. İran, Körfez Bölgesi petrolünün dünya piyasalarına ulaştığı en önemli geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nı gemi trafiğine kapattığını duyurdu. Kararın ardından enerji sevkiyatı adeta durma noktasına gelirken, yüzlerce tanker açık denizde beklemeye başladı. Küresel petrol ticaretinin kalbi sayılan bölgede yaşanan bu gelişme, piyasalarda yeni bir belirsizlik dalgasını beraberinde getirdi.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NDA TANKER TRAFİĞİ DURMA NOKTASINDA
Edinilen bilgilere göre, Hürmüz Boğazı’nın kapatılması sonrası en az 150 ham petrol ve petrol ürünü taşıyan tanker boğaz açıklarında beklemeye geçti. Gemi takip sistemlerinden elde edilen veriler, bölgede yoğun bir yığılma yaşandığını ortaya koyuyor. Enerji şirketleri ve armatörler gelişmeleri yakından izlerken, alternatif rota arayışları da gündeme gelmiş durumda.
Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’nın küresel petrol arzı açısından stratejik önemine dikkat çekiyor. Günlük milyonlarca varil petrolün taşındığı bu dar su yolunun kapanması, sadece bölge ülkelerini değil, Asya ve Avrupa başta olmak üzere geniş bir coğrafyayı doğrudan etkiliyor. Tankerlerin bekleyiş süresinin uzaması hâlinde navlun fiyatlarında ve ham petrol maliyetlerinde artış yaşanabileceği değerlendiriliyor.
BAE VE UMMAN KIYILARINDA DA YOĞUNLUK VAR
Gemi takip sistemlerine göre, yalnızca boğaz çevresinde değil, Birleşik Arap Emirlikleri ve Umman kıyılarında da yaklaşık 100’e yakın tanker demirlemiş durumda. Bu tablo, enerji sevkiyatında zincirleme bir aksamanın başladığına işaret ediyor.
Bölgedeki liman otoriteleri ve denizcilik şirketleri, güvenlik riskleri nedeniyle temkinli hareket ediyor. Sigorta primlerinin yükselmesi ve güvenlik maliyetlerinin artması da taşımacılık sektörünü zorlayan başlıklar arasında yer alıyor. Uzmanlara göre, belirsizlik ortamının sürmesi hâlinde petrol piyasalarında dalgalanma daha da belirginleşebilir.
TÜRK BAYRAKLI GEMİLER İÇİN GÜVENLİK SEVİYESİ 3 UYARISI
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürlüğü de gelişmelere ilişkin yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada, “İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişlerini yasakladığına dair telsiz yayınları yapıldığı bilgisi gelmiş olup, bölgede Türk bayraklı gemiler için ISPS Kod Güvenlik Seviyesi 3’tür. Bölgedeki seyir duyurularının takip edilmesi, gerekirse Ana Arama ve Kurtarma Koordinasyon Merkezi ile temas kurulması önem arz etmektedir” ifadelerine yer verildi.
ISPS Kod Güvenlik Seviyesi 3, en yüksek güvenlik önlemlerinin uygulandığı durumu ifade ediyor. Bu kapsamda gemilerin ve liman tesislerinin olağanüstü tedbirler alması gerekiyor. Yetkililer, Türk bayraklı gemilerin bölgede dikkatli hareket etmesi ve resmi duyuruları yakından takip etmesi gerektiğini vurguluyor. Gelişmelerin seyri, hem deniz taşımacılığı hem de küresel enerji piyasaları açısından belirleyici olacak.