Türkiye’de devam eden ekonomik kriz, birçok meslek grubunu doğrudan etkiliyor. Yüksek enflasyon, artan kira bedelleri, enerji maliyetleri ve daralan piyasa koşulları altında özellikle küçük esnaf ayakta kalmakta zorlanıyor. Emlakçılar, galericiler ve serbest meslek sahipleri için mevcut ekonomik tablo her geçen gün daha da ağırlaşıyor. Bu süreçte gündeme gelen yetki belgesi harcı uygulaması ise yeni bir tartışma başlığı oluşturdu. Sabit ve yıllık olarak tahsil edilmesi planlanan yetki belgesi harcı, ekonomik krizin ortasında esnafın üzerindeki mali yükü artırdığı gerekçesiyle eleştiriliyor. Konuya ilişkin değerlendirmeler, uygulamanın zamanlaması ve kapsamı üzerinde yoğunlaşıyor.
Sabit Yetki Belgesi Harcı Esnafı Zorluyor
Yetki belgesi harcı, ciroya ya da gelire bakılmaksızın tüm işletmelere aynı şekilde uygulanıyor. Bu durum, küçük esnaf ile büyük işletmeler arasında herhangi bir ayrım yapılmadığı yönündeki eleştirileri beraberinde getiriyor. Ekonomik kriz koşullarında faaliyet gösteren küçük işletmeler için sabit yetki belgesi harcı ciddi bir mali yük olarak görülüyor. Aynı harcın, yüksek cirolu işletmeler için daha kolay karşılanabilir olması ise piyasada dengesizlik riskine işaret ediyor. Esnaf temsilcileri, sabit harç uygulamasının küçük işletmeler üzerinde baskı oluşturduğunu ve rekabet koşullarını zorlaştırdığını dile getiriyor.
Kayıt Dışılıkla Mücadele Gerekçesi Sorgulanıyor
Yetki belgesi harcı uygulaması, kayıt dışılıkla mücadele gerekçesiyle savunuluyor. Ancak sektörde faaliyet gösteren birçok esnaf, kayıt dışılığın sabit harçlarla önlenemeyeceğini ifade ediyor. Yapılan değerlendirmelerde, kayıt dışılıkla mücadelenin etkin denetim, şeffaf takip ve adil vergilendirme ile mümkün olabileceği vurgulanıyor. Sabit yetki belgesi harcı uygulamasının, kayıtlı ve düzenli çalışan esnafı daha fazla zorladığı, buna karşılık kayıt dışı faaliyetleri azaltma konusunda sınırlı etki oluşturabileceği görüşü öne çıkıyor.
Alternatif Öneriler Gündemde
Yetki belgesi harcı konusunda dile getirilen eleştirilerin yanında bazı alternatif öneriler de paylaşılıyor. Bunlar arasında ciroya göre kademeli yetki belgesi harcı sistemi, yeni işletmeler için ilk yıllarda muafiyet veya indirim, küçük esnafı koruyacak alt limitler ve ekonomik kriz dönemlerinde erteleme seçenekleri yer alıyor. Ayrıca, harç uygulamasından ziyade etkin denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği ifade ediliyor. Bu önerilerin hayata geçirilmemesi durumunda, mevcut uygulamanın esnaf üzerindeki baskıyı artırabileceği değerlendiriliyor.
Ekonomik Krizde Ölçülülük Vurgusu
Yapılan açıklamalarda, itirazın kayıt altına alınmaya ya da mesleklerin düzenlenmesine karşı olmadığı özellikle belirtiliyor. Tepkinin, ekonomik kriz döneminde getirilen sabit ve yüksek yetki belgesi harcı uygulamasına yönelik olduğu ifade ediliyor. Esnaf kesimi, ekonomik koşullar düzelmeden hayata geçirilen bu tür mali yüklerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Tartışmalar, yetki belgesi harcı uygulamasının mevcut haliyle devam edip etmeyeceği konusunda önümüzdeki dönemde de gündemde kalacağını gösteriyor.