Türkiye İstatistik Kurumu’nun yayımladığı son araştırma, Türkiye genelinde güvenlik algısına dair dikkat çeken bir tablo ortaya koydu. Türkiye İstatistik Kurumu tarafından hazırlanan çalışmada, suç oranları her 100 bin kişi baz alınarak hesaplandı. Veriler incelendiğinde, özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki illerin listenin üst sıralarında yer aldığı görüldü. Zirvede ise pek çok kişinin tahmin etmediği bir şehir var; Adıyaman. Düşük suç oranı ve toplumsal yapı, şehri listenin en üstüne taşıdı.
TÜİK verilerine göre Türkiye’nin en güvenli şehirleri
Araştırmaya göre Türkiye’nin en güvenli ili Adıyaman oldu. Yüz binde 156 suç oranıyla listenin ilk sırasında yer aldı şehir. Onu takip eden iller ise yine benzer sosyolojik yapıya sahip bölgelerden çıktı. Şırnak, Bitlis ve Siirt gibi şehirler, düşük suç oranlarıyla öne çıktı.
Listeye bakıldığında, büyükşehirlerin üst sıralarda yer bulamaması dikkat çekiyor. Kalabalık nüfus, göç hareketliliği ve şehirleşme dinamikleri suç oranlarını doğrudan etkiliyor. Küçük ve orta ölçekli şehirlerde ise toplumsal bağlar daha güçlü; bu da güvenlik algısını destekliyor, veriler de bunu doğruluyor zaten.
Doğu ve Güneydoğu illerinde suç oranları neden düşük
Araştırmanın ortaya koyduğu en belirgin sonuçlardan biri, doğu illerinin güvenlikte öne çıkması oldu. Bu durumun arkasında birden fazla neden var. Bölgedeki güvenlik personeli sayısının yüksek olması önemli bir faktör. Ancak tek başına bu değil.
Toplumsal yapı da etkili, güçlü bir şekilde. Aile bağlarının sıkı olması, mahalle kültürünün devam etmesi ve sosyal kontrol mekanizmalarının aktifliği suç oranlarını aşağı çekiyor. Büyük şehirlerde kaybolan bu yapı, doğu illerinde hâlâ canlı. Bu yüzden suç işleme oranları daha düşük seviyelerde kalıyor.
Büyükşehirler listede neden geride kaldı
Listede İstanbul, Ankara ya da İzmir gibi büyük şehirlerin üst sıralarda yer almaması şaşırtıcı görünse de veriler bunu net biçimde ortaya koyuyor. Nüfus yoğunluğu arttıkça suç oranlarının da artması kaçınılmaz hale geliyor.
Göç, işsizlik, gelir dağılımı gibi unsurlar da suç oranlarını etkiliyor. Büyükşehirlerde anonim yaşam tarzı yaygın; insanlar birbirini tanımıyor çoğu zaman. Bu da sosyal denetimi zayıflatıyor. Küçük şehirlerde ise herkes birbirini tanır, bu durum davranışları da etkiler, suç oranlarını da.
En güvenli 10 il listesi açıklandı
TÜİK verilerine göre hazırlanan ve suç oranlarının nüfusa oranlandığı liste şu şekilde sıralandı:
- Adıyaman
- Şırnak
- Bitlis
- Siirt
- Bayburt
- Muş
- Erzincan
- Hakkari
- Mardin
- Erzurum
Liste incelendiğinde bölgesel yoğunlaşma açık şekilde görülüyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu illeri ilk 10’un tamamına yakınını oluşturuyor.