Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan “Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik”, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme ile Türkiye’nin toprak ve arazi varlığının belirlenmesi, tarım arazilerinin sınıflandırılması ve korunmasına yönelik esaslar netleştirildi. Yönetmelik, aynı zamanda tarım arazilerinin sürdürülebilir kalkınma ilkesi doğrultusunda planlı kullanımını hedefliyor. Özellikle son yıllarda artan kaçak yapılaşma ve tarım dışı kullanım taleplerine karşı daha sıkı denetim ve izin süreçleri öngörülüyor.
TARIM ARAZİLERİNDE KULLANIM ŞARTLARI NETLEŞTİ
Yeni yönetmeliğe göre tarım arazileri, belirlenen kullanım planları dışında kullanılamayacak. Amaç dışı kullanım taleplerinde, birden fazla kişiyi ilgilendiren projeler için planlama öncesinde Tarım Arazileri Değerlendirme ve Bilgilendirme Sistemi (TAD Portal) üzerinden başvuru yapılması gerekecek. Başvurular, ilgili il müdürlükleri tarafından değerlendirilecek.
Gerçek ve tüzel kişilerin başvuruları ise arazinin bulunduğu konuma göre değişecek. Belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalan araziler için belediyelere, bu alanlar dışında kalan yerler için ise il özel idarelerine ya da yetkili diğer kurumlara başvuru yapılacak. Yapılan incelemelerde tarımsal bütünlüğün bozulduğu tespit edilirse, talepler doğrudan reddedilecek.
TOPRAK KORUMA KURULU DÜZENLİ TOPLANACAK
Tarım arazilerinin korunması ve etkin kullanımı amacıyla görev yapan Toprak Koruma Kurulu’nun çalışma esasları da yönetmelikte yeniden düzenlendi. Kurul, ayda en az bir kez toplanacak ve en az 9 üyeden oluşacak. Zorunlu durumlarda ise en az 6 üye ile toplantı yapılabilecek.
Kurulun olumlu karar alabilmesi için en az 6 üyenin aynı yönde oy kullanması gerekecek. Kurul, tarım arazilerinin korunması, geliştirilmesi ve karşılaşılan sorunların çözümüne yönelik kararlar alacak. Özellikle büyük ova koruma alanlarında bulunan arazilerin amacı dışında kullanımı kesin olarak yasaklandı. Ancak alternatif alan bulunamaması ve kurulun uygun görüş bildirmesi halinde Bakanlık tarafından istisnai izin verilebilecek.
BAĞ EVİ YAPIMINA 5 DÖNÜM ŞARTI GETİRİLDİ
Yönetmelikle birlikte bağ evi yapımına ilişkin kurallar da netleştirildi ve sıkılaştırıldı. Buna göre bir parselde yalnızca tek bir bağ evi yapılmasına izin verilecek. Aynı aile, aynı bölgede birden fazla bağ evi inşa edemeyecek.
Bağ evi yapımı için en az 5 dönüm arazi şartı aranacak. Yapının taban alanı 30 metrekareyi geçemeyecek. Ancak 30 metrekare taban alanına sahip iki katlı yapılar inşa edilebilecek. Dikili tarım arazilerinde ise 1 dönümlük alan üzerinde 30 metrekarelik yapı yapılmasına izin verilecek. Bu düzenleme ile küçük parsellerde kontrolsüz yapılaşmanın önüne geçilmesi amaçlanıyor.
İZİNSİZ YAPILAR BİR AY İÇİNDE YIKILACAK
Yönetmelik kapsamında, tarım arazileri üzerinde izinsiz yapılan tüm yapıların kaldırılması zorunlu hale getirildi. İlgili belediyeler ve il özel idareleri, bu yapıların bir ay içinde yıkılmasından sorumlu olacak. Ayrıca yıkımın ardından arazinin yeniden tarımsal üretime uygun hale getirilmesi sağlanacak.
Belirlenen süre içinde yıkımın gerçekleştirilmemesi durumunda ise Tarım ve Orman Bakanlığı devreye girerek yıkımı doğrudan yapabilecek ya da yaptırabilecek. Bu adım, tarım arazilerinin korunması ve kaçak yapılaşmanın önlenmesi açısından önemli bir yaptırım olarak öne çıkıyor.
