Kuzey Marmara ve TEM Otoyolu üzerinde yer alan gişe noktalarında son dönemde yaşanan ölümlü kazalar, otoyol güvenliği tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Yüksek hızla seyredilen bu yollarda, sürücülerin karşısına aniden çıkan beton bloklar ve bariyerler, küçük bir dikkatsizlikte bile ağır sonuçlara yol açabiliyor. Özellikle gişe alanlarında hız düşürülmemesi, yakın takip ve panik fren gibi sürücü hataları kazaların şiddetini artırıyor. Uzmanlar, hem sürücü alışkanlıklarının hem de mevcut gişe sistemlerinin yeniden ele alınması gerektiğine dikkat çekiyor. Karayolu Trafik Yol Güvenliği Derneği yetkilileri ise otoyollarda riskin sanılandan çok daha yüksek olduğuna işaret ediyor.
Otoyollarda üç temel risk: Hız, yakın takip ve panik fren
Karayolu Trafik Yol Güvenliği Derneği Kocaeli Temsilcisi Aşır Altınöz, otoyollarda kazaya davetiye çıkaran temel unsurların başında hız ihlallerinin geldiğini vurguluyor. Altınöz’e göre yüksek hız, sürücünün hem tepki süresini kısaltıyor hem de olası bir çarpışmada ortaya çıkan etkiyi katbekat artırıyor. Bununla birlikte araçlar arasındaki takip mesafesinin korunmaması ve ani fren yapılması, zincirleme kazaların en önemli nedenleri arasında yer alıyor. Özellikle gişe ve kavşak noktalarına yaklaşırken yapılan panik frenler, arkadan gelen araçlar için büyük tehlike oluşturuyor. Uzmanlar, otoyolda sürüşün şehir içi trafiğinden çok daha fazla dikkat ve disiplin gerektirdiğinin altını çiziyor.
Takip mesafesi hayati önemde
Takip mesafesinin otoyol güvenliğinde belirleyici bir rol oynadığını belirten Altınöz, bu konuda sürücülerin sıkça hata yaptığını ifade ediyor. Otoyolda ideal takip mesafesinin en az üç saniye olması gerektiğini söyleyen Altınöz, bunun yaklaşık 90 metreye karşılık geldiğini hatırlatıyor. Yağışlı havalarda bu sürenin beş saniyeye, gece sürüşlerinde ise görüş mesafesinin azalması nedeniyle daha da artırılması gerektiğini vurguluyor. Buna rağmen birçok sürücünün öndeki araca neredeyse tampon tampona seyretmesi, ani bir durumda kaçınılmaz kazalara neden oluyor. Uzmanlara göre takip mesafesi, sadece bir kural değil, doğrudan hayat kurtaran bir önlem niteliği taşıyor.
Otoyol kenarında durmak kazayı büyütüyor
Otoyol kenarında durmanın sanılandan çok daha tehlikeli olduğuna dikkat çeken Altınöz, arıza ya da lastik patlaması gibi durumlarda yapılan yanlışların ölümlü kazalara yol açabildiğini söylüyor. Özellikle yol kenarında birden fazla aracın durmasının, arkadan gelen sürücüler için ciddi bir risk oluşturduğunu belirtiyor. Böyle bir durumda aracın mutlaka acil şeride alınması, yetkililere haber verilmesi ve araçtan uzaklaşılması gerektiğini ifade ediyor. Yol hipnozu yaşayan bir sürücünün, yol kenarındaki araca çarpma ihtimalinin yüksek olduğuna işaret eden Altınöz, “Araç yanında beklemek ya da lastik değiştirmeye çalışmak son derece tehlikelidir” uyarısında bulunuyor.
Gişelerde hız düşürülmezse sonuç ağır oluyor
Gişe noktalarının otoyolların en kritik alanları arasında yer aldığını belirten uzmanlar, bu bölgelerin birer kavşak gibi değerlendirilmesi gerektiğini söylüyor. Altınöz, gişelere yaklaşırken mutlaka gazdan ayağın çekilmesi ve hızın düşürülmesi gerektiğini vurguluyor. Gişelerde hız sınırının genellikle 30 kilometre olmasına rağmen, birçok sürücünün bu kurala uymadığını dile getiriyor. Yakın zamanda yaşanan ölümlü kazaların da bu ihlallerin acı bir sonucu olduğunu belirten Altınöz, otoyolu ilk kez kullanan sürücüler olabileceğini hatırlatarak herkesin daha dikkatli olması gerektiğini ifade ediyor.
Serbest geçiş sistemi daha güvenli olabilir
Gişe yapılarının da başlı başına bir risk unsuru olduğuna değinen Altınöz, beton bloklu ve bariyerli sistemlerin yüksek hızla birleştiğinde ölümcül sonuçlar doğurduğunu söylüyor. Ona göre, teknolojik olarak mümkün olan noktalarda serbest geçiş sistemlerinin yaygınlaştırılması, otoyol güvenliğini önemli ölçüde artırabilir. En azından sistemi bilmeyen sürücüler için sınırlı sayıda nakit gişesinin kalabileceğini belirten Altınöz, mevcut yapıların yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ifade ediyor. Uzmanlar, otoyollarda yapılacak küçük bir ihmalin bile geri dönüşü olmayan sonuçlar doğurabileceği konusunda sürücüleri bir kez daha uyarıyor.
