Ramazan ayının başlamasıyla birlikte milyonlarca kişi için günlük yaşam düzeni değişti. Özellikle uzun saatler süren açlık ve susuzluk, beslenme alışkanlıklarını yeniden gözden geçirmeyi zorunlu kılıyor. Kocaeli Devlet Hastanesi Dahiliye Uzmanı Dr. Yunus Emre Yeşilbaş, Ramazan’da sağlıklı beslenme konusunda önemli uyarılarda bulundu. Dengeli ve yeterli beslenmenin yalnızca kilo kontrolü açısından değil, bağışıklık sistemi ve genel sağlık durumu için de kritik olduğunu vurgulayan Yeşilbaş, sahurdan iftara kadar geçen sürecin bilinçli planlanması gerektiğini söyledi. Özellikle kronik hastalığı olanlar, hamileler ve gelişim çağındaki çocuklar için bu sürecin daha dikkatli yönetilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Ramazan’da Sağlıklı Beslenme İçin Dengeli Öğün Şart
Ramazan’da sağlıklı beslenme denildiğinde ilk akla gelen konunun öğün düzeni olduğunu belirten Dr. Yeşilbaş, uzun süreli açlığın vücudun enerji kullanım şeklini değiştirdiğini ifade etti. Gün boyu düşen kan şekeri ve azalan sıvı alımı, iftar saatinde ani ve ağır yemek tüketimine yöneltebiliyor. Ancak bu durum sindirim sistemi üzerinde baskı oluşturabiliyor.
Sahur öğününün gün içindeki enerji seviyesini korumada belirleyici rol oynadığını dile getiren Yeşilbaş, protein ağırlıklı besinlerin daha uzun süre tokluk sağladığını söyledi. Yumurta, süt ve süt ürünleri, yoğurt, peynir ve baklagiller gibi besinler hem kas kaybını önlemeye yardımcı oluyor hem de gün içinde ani açlık hissini azaltıyor. Bunun yanında tam tahıllı ürünler ve lifli gıdalar da sindirim sisteminin daha dengeli çalışmasını destekliyor. Ramazan’da sağlıklı beslenme için öğün atlamamak ve sahuru hafif geçiştirmemek büyük önem taşıyor.
İftarda Kontrollü Başlangıç ve Yeterli Su Tüketimi Öne Çıkıyor
İftar saatinde uzun süren açlığın etkisiyle hızlı ve fazla yemek tüketme eğiliminin arttığını belirten Dr. Yeşilbaş, bunun yerine kontrollü bir başlangıç yapılmasını önerdi. Orucun çorba gibi hafif bir besinle açılmasının mideyi rahatlattığını, ardından kısa bir ara verilmesinin sindirimi kolaylaştırdığını ifade etti. Bu küçük ara, hem tokluk hissinin daha sağlıklı oluşmasına hem de porsiyon kontrolüne yardımcı oluyor.
Ramazan’da sağlıklı beslenme kadar sıvı tüketiminin de hayati olduğuna dikkat çeken Yeşilbaş, iftar ile sahur arasında yeterli miktarda su içilmesi gerektiğini vurguladı. Gün içinde kaybedilen sıvının yerine konmaması; halsizlik, baş ağrısı ve konsantrasyon sorunlarına yol açabiliyor. Şekerli ve gazlı içecekler yerine su, ayran veya şekersiz kompostoların tercih edilmesi öneriliyor. Küçük ama düzenli yudumlarla su tüketmek, vücudun sıvı dengesini korumada daha etkili oluyor.
Kronik Hastalığı Olanlar İçin Ramazan’da Sağlıklı Beslenme Planlaması
Kronik rahatsızlığı bulunan bireylerin Ramazan öncesinde mutlaka doktorlarına danışması gerektiğini belirten Dr. Yeşilbaş, özellikle diyabet, hipertansiyon, kalp ve böbrek hastalığı olan vatandaşların ilaç saatlerini ve beslenme düzenini yeniden planlamasının önemli olduğunu söyledi. Her hastanın sağlık durumu farklı olduğu için genel öneriler yerine kişiye özel değerlendirme yapılması gerektiğini dile getirdi.
Ramazan’da sağlıklı beslenme süreci, kronik hastalığı olan bireyler için daha hassas bir denge gerektiriyor. Kan şekeri dalgalanmaları, tansiyon değişiklikleri ve sıvı kaybı ciddi sonuçlar doğurabiliyor. Bu nedenle doktor kontrolü olmadan ilaç saatlerinde değişiklik yapılmaması gerektiği vurgulanıyor. Gerekli görülen durumlarda oruç tutmama seçeneğinin de sağlık açısından değerlendirilmesi gerektiği ifade ediliyor.
Hamileler, Emziren Anneler ve Çocuklar İçin Bireysel Değerlendirme
Hamile ve emziren kadınların hem kendi sağlıklarını hem de bebeğin gelişimini gözeterek karar vermesi gerektiğini belirten Yeşilbaş, yeterli sıvı alımı ve dengeli beslenmenin bu dönemde daha da önemli hale geldiğini söyledi. Demir, protein ve vitamin ihtiyacının arttığı bu süreçte bilinçsiz uygulamaların risk oluşturabileceğini dile getirdi.
Gelişim çağındaki çocuklar ve ergenlik dönemindeki gençler için de düzenli ve yeterli beslenmenin öncelikli olduğuna dikkat çeken Yeşilbaş, büyüme ve gelişme sürecinin devam ettiğini hatırlattı. Uzun süreli açlık çocuklarda enerji düşüklüğüne ve dikkat dağınıklığına yol açabiliyor. Bu nedenle ailelerin çocukları için bireysel değerlendirme yapması ve gerekiyorsa uzman görüşü alması öneriliyor.
Uyku Düzeni ve Hafif Egzersiz Bağışıklığı Destekliyor
Ramazan ayında değişen sahur saatleri nedeniyle uyku düzeninin bozulabildiğini belirten Dr. Yeşilbaş, düzenli ve yeterli uykunun bağışıklık sistemi için temel unsurlardan biri olduğunu söyledi. Gece uykusunun bölünmesi gün içinde yorgunluk ve performans düşüşüne neden olabiliyor.
İftar sonrası yapılacak hafif tempolu yürüyüşlerin sindirime yardımcı olabileceğini ifade eden Yeşilbaş, gün içerisinde kısa dinlenme aralarının da enerji seviyesini dengelediğini belirtti. Ramazan’da sağlıklı beslenme, yeterli su tüketimi, düzenli uyku ve hafif fiziksel aktivite bir arada değerlendirildiğinde sürecin daha konforlu ve sağlıklı geçirilebileceğini sözlerine ekledi.
Dr. Yeşilbaş, herhangi bir sağlık sorunu yaşanması halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurulması gerektiğini hatırlattı. Ramazan ayının bilinçli adımlarla, dengeli bir yaşam düzeni içinde geçirilmesinin mümkün olduğunu vurguladı.