Yaz aylarında artan sıcaklıklarla birlikte sağlık sorunları da beraberinde geliyor. Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Salih Karakoyun, sıcak havalarda vücudun ısı dengesini korumakta zorlanabileceğini belirterek, sıcak çarpması ve sıvı kaybına karşı önemli uyarılarda bulundu.
AŞIRI SICAKLAR VÜCUDUN DENGESİNİ BOZUYOR
Sıcak havalarda vücudun terleme ve cilt damarlarının genişlemesi yoluyla kendini soğutmaya çalıştığını ifade eden Karakoyun, sıcaklık ve nemin aşırı yükselmesi durumunda bu mekanizmanın yetersiz kalabileceğini söyledi.
Aşırı sıcakların sıvı ve mineral kaybına, sıcak kramplarına, sıcak bitkinliğine ve yaşamı tehdit eden sıcak çarpmasına neden olabileceğini belirten Karakoyun, kalp-damar, akciğer ve böbrek hastalıkları bulunan kişilerde riskin daha yüksek olduğunu vurguladı.
EN SIK GÖRÜLEN BELİRTİLER HALSİZLİK VE BAŞ DÖNMESİ
Sıcak havalarda acil servislere en sık halsizlik, baş dönmesi ve sıvı kaybına bağlı şikâyetlerle başvurulduğunu belirten Karakoyun, vatandaşların şu belirtileri dikkate alması gerektiğini söyledi:
Baş ağrısı, yorgunluk, bulantı, kusma, aşırı terleme, susuzluk, ağız kuruluğu, çarpıntı, kas krampları, idrar azalması ve bayılma sıcak havalarda görülebilecek önemli belirtiler arasında yer alıyor.
Özellikle yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan kişilerde göğüs ağrısı, nefes darlığı, tansiyon düşüklüğü ve bilinç değişikliği gibi durumların da ortaya çıkabileceği belirtildi.
SICAK ÇARPMASI HAYATİ RİSK TAŞIYOR
Sıcak çarpmasının acil müdahale gerektiren ciddi bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çeken Karakoyun, vücudun ısı kontrol mekanizmasının bozulması sonucu iç sıcaklığın tehlikeli seviyelere çıkabileceğini ifade etti.
Doğrudan güneş altında bulunmanın şart olmadığını belirten Karakoyun, sıcak ve nemli kapalı ortamlarda da sıcak çarpmasının gelişebileceğini söyledi.
Bilinç bulanıklığı, anlamsız konuşma, denge kaybı, nöbet, bayılma veya çok yüksek vücut sıcaklığı görülmesi halinde vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurguladı.
RİSK GRUPLARI SICAK HAVALARDA DAHA DİKKATLİ OLMALI
Aşırı sıcaklardan en fazla etkilenen grupların başında 65 yaş üzerindekiler, bebekler, küçük çocuklar, gebeler, emzirenler, açık alanda çalışanlar ve sporcular geliyor.
Kalp-damar, akciğer, böbrek, karaciğer ve şeker hastalığı bulunan kişiler ile obezite, demans ve hareket kısıtlılığı olan bireylerin sıcak havalarda daha fazla risk altında olduğu belirtildi.
SUSAMAYI BEKLEMEDEN SU TÜKETİN
Sıcak havalarda yeterli sıvı alımının önemine dikkat çeken Karakoyun, vatandaşların susamayı beklemeden gün boyunca düzenli aralıklarla su içmesi gerektiğini söyledi.
Günlük sıvı ihtiyacının kişiden kişiye değişebileceğini belirten Karakoyun, alkol, aşırı şekerli ve fazla kafein içeren içeceklerin suyun yerini tutmadığını ifade etti.
Kalp veya böbrek hastalığı nedeniyle sıvı kısıtlaması bulunan kişilerin ise sıvı tüketimini mutlaka doktor önerisine göre ayarlaması gerektiğini belirtti.
GÜNEŞE UZUN SÜRE MARUZ KALMAK TEHLİKELİ
Uzun süre güneş altında kalmanın yalnızca sıcak çarpmasına değil, farklı sağlık sorunlarına da yol açabileceğini belirten Karakoyun, güneş yanıkları, ciltte su toplaması, göz problemleri, erken yaşlanma ve cilt kanseri riskine dikkat çekti.
SICAK ÇARPMASINDA İLK MÜDAHALE HAYAT KURTARIYOR
Sıcak çarpması şüphesi bulunan kişilere yapılacak ilk müdahalenin büyük önem taşıdığını belirten Karakoyun, öncelikle 112’nin aranması gerektiğini söyledi.
Kişinin serin ve gölgeli bir alana alınması, sıkı kıyafetlerin gevşetilmesi, vücudun serin suyla ıslatılması ve boyun, koltuk altı ile kasık bölgelerine soğuk uygulama yapılması gerektiğini ifade etti.
Bilinci kapalı, kusan veya nöbet geçiren kişilere kesinlikle ağızdan su ya da herhangi bir sıvı verilmemesi gerektiği uyarısında bulundu.
10.00-16.00 SAATLERİ ARASINDA DIŞARI ÇIKMAYIN
Sıcaklardan korunmak için basit önlemlerin büyük önem taşıdığını vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Salih Karakoyun, özellikle 10.00-16.00 saatleri arasında zorunlu olmadıkça dışarı çıkılmaması gerektiğini söyledi.
Açık renkli ve bol kıyafetlerin tercih edilmesi, şapka ve güneş gözlüğü kullanılması, en az 30 faktörlü güneş kremi sürülmesi gerektiğini belirten Karakoyun, bilinç değişikliği, bayılma, göğüs ağrısı, ciddi nefes darlığı ve idrar azalması gibi durumlarda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurulması gerektiğini ifade etti.
