Tekgıda-İş Sendikası, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) son yıllarda açıkladığı enflasyon verilerinde yer alan “haberleşme” başlığındaki çelişkili oranları kamuoyu gündemine taşıdı. Sendika, açıklamasında, “Ortada bir cinayet yok ama bir ekonomik vaka var. Hem de göz göre göre işlenmiş bir vaka. Ve tıpkı Temel’in hikâyesindeki gibi, biz de şu anda merak ediyoruz: TÜİK bu hesabı nasıl savunacak?” ifadelerine yer verdi.
Sendika, cep telefonu fiyatlarının 23 yılda yüzde 2247 arttığına dikkat çekerek, aynı dönemde bu kalemin yer aldığı endeksin yüzde 48,29 oranında düştüğünü vurguladı. “Gerçek hayatla bağını koparmış bir tabloyla karşı karşıyayız” denildi.
CEP TELEFONU FİYATI UÇMUŞ, TÜİK’E GÖRE UCUZLAMIŞ
Tekgıda-İş’in açıklamasında, cep telefonu ve iletişim hizmetlerine ilişkin veriler detaylı biçimde incelendi. 2003 yılında 334 TL olan ortalama cep telefonu fiyatının 2022’de 7.829 TL’ye çıktığı hatırlatılarak şu ifadelere yer verildi:
“TÜİK’e göre yüzde 2247 oranında artan cep telefonu fiyatları bir yana, aynı kalemin yer aldığı endeksin yüzde 48 düştüğü bir denklem var karşımızda. Bu matematiği hangi akıl, hangi mantık açıklar?”
Sendika, bu orantısızlığın “veri manipülasyonu” şüphesi doğurduğunu savunarak, "Ortada çok açık bir gerçeklik var ama verilerle o gerçeklik arasında uçurum var. Birileri bu uçurumu görmezden gelerek toplumu yanıltmaya çalışıyor" dedi.
TELEFON VE İNTERNET HİZMETLERİ DE BENZER ŞEKİLDE TUTARSIZ
Açıklamada, telefon hizmetleri grubuna ait veriler de masaya yatırıldı. TÜİK’e göre 2003’ten 2022’ye kadar cep telefonu görüşme ücretleri yüzde 2987, internet ücretleri ise yüzde 479 arttı. Ancak aynı dönemde bu iki kalemin büyük ağırlık taşıdığı telefon hizmetleri endeksinin sadece yüzde 130 arttığına dikkat çekildi.
“Operatörlerden gelen faturalarla TÜİK’in sunduğu tabloyu yan yana koyan herkes bu çelişkiyi açıkça görebilir. Bizim işimiz rakamlarla değil, gerçeklerle. Ve gerçekler böyle değil.”
“RASYONEL AÇIKLAMASI YOKSA, BU HESAPLARIN İTİBARI YOKTUR”
Tekgıda-İş, TÜİK'in Nisan 2022’den itibaren madde bazlı fiyatları gizlemesini de eleştirdi. “Şeffaflığın olmadığı yerde güven olmaz” denilen açıklamada, 2022–2025 arasındaki verilerin kamuoyuyla paylaşılmaması, endekslerin fiyat gerçekliğini yansıtmadığı yönündeki endişeleri artırdığı belirtildi.
“TÜİK’in hesaplamaları artık teknik olmaktan çıkmış, toplumsal güven sorununa dönüşmüştür. Kamuoyunun bilgilendirilmesi gereken en temel konuda karanlık içinde bırakılması kabul edilemez.”
23 YILDA 4 KAT GERİLEYEN CEP TELEFONU FİYATI(!)
Sendikanın dikkat çektiği bir başka nokta ise uzun vadeli karşılaştırmalardaki çelişkiler oldu. 2003–2025 dönemine ilişkin verilerde, cep telefonu fiyatlarının endekse göre yüzde 4,04 gerilediği ortaya kondu. Sendika bu tabloyu şu sözlerle yorumladı:
“Sanki Türkiye değil, Japonya! Enflasyonun yüzde 36 kat arttığı bu dönemde haberleşme grubundaki fiyatların 5 kat, hizmetlerin 7 kat arttığını söylemek, halkın aklıyla alay etmektir.”
“EMEĞİN DEĞERİ GİZLİ VERİLERLE GÖLGELENEMEZ”
Tekgıda-İş Sendikası açıklamasının sonunda, bu tür istatistiksel çarpıtmaların yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda toplumsal etkiler yarattığını da vurguladı. Gerçek enflasyonun gizlenmesinin, başta emekçiler olmak üzere toplumun tüm kesimlerinin refahını doğrudan etkilediği belirtildi.
“Gerçek dışı verilerle toplumu oyalamak, işçinin sofrasındaki ekmeğe uzanmaktır. Emeğin değerini gizli hesaplarla, çarpıtılmış endekslerle gölgeleyemezsiniz.”