Kamuoyunda “yeşil pasaport” olarak bilinen hususi damgalı pasaportun kapsamının genişletilmesi yeniden gündemde. Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan kanun teklifine göre, meslek odalarına kayıtlı olmak ve en az 15 yıl mesleki kıdeme sahip bulunmak şartıyla diş hekimleri, veteriner hekimler ve mimarlar da bu haktan yararlanabilecek. CHP Hatay Milletvekili Nermin Yıldırım Kara tarafından sunulan teklif, ilgili komisyona sevk edildi. Düzenleme, özellikle özel sektörde görev yapan meslek mensupları açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
15 YIL KIDEM ŞARTI GETİRİLİYOR
Meclis’e sunulan kanun teklifine göre, yeşil pasaport hakkından yararlanmak isteyen meslek mensuplarının belirli kriterleri karşılaması gerekecek. Buna göre; Diş Hekimleri Odası’na kayıtlı diş hekimleri, Veteriner Hekimler Odası’na kayıtlı veteriner hekimler ve Mimarlar Odası’na kayıtlı mimarlar için en az 15 yıl mesleki kıdem şartı aranacak. Mesleki kıdemin yanı sıra ilgili odaya aktif kayıt da temel koşullar arasında yer alacak.
Teklifin yasalaşması halinde, söz konusu şartları taşıyan meslek mensupları hususi damgalı pasaport alma hakkına sahip olacak. Böylece kamuda benzer haklara sahip olanlarla özel sektörde çalışan meslek mensupları arasındaki farkın azaltılması hedefleniyor. Özellikle uzun yıllardır serbest çalışan ya da özel sektörde görev yapan profesyoneller için düzenlemenin dikkat çekici bir değişiklik olacağı belirtiliyor.
MESLEKİ GELİŞİM VE ULUSLARARASI TEMSİL VURGUSU
Kanun teklifinin gerekçesinde, ilgili meslek gruplarının uluslararası etkinliklere katılımının önemine dikkat çekildi. Diş hekimleri, veteriner hekimler ve mimarların yurt dışında düzenlenen eğitim programları, kongreler, sempozyumlar ve bilimsel toplantılara katılımının mesleki gelişim açısından kritik olduğu ifade edildi. Bu tür organizasyonların, güncel bilgiye erişim ve yeni uygulamaların takibi açısından önemli bir fırsat sunduğu vurgulandı.
Gerekçede ayrıca, uluslararası bilimsel toplantılara katılımın yalnızca bireysel kariyer açısından değil, Türkiye’nin ilgili alanlardaki temsil gücü bakımından da değer taşıdığı belirtildi. Düzenlemenin, bu süreci kolaylaştırarak hem meslek standartlarının yükselmesine hem de küresel gelişmelerin daha yakından izlenmesine katkı sağlaması amaçlanıyor.
ÖZEL SEKTÖR İLE KAMU ARASINDAKİ FARK TARTIŞMASI
Teklif metninde, Pasaport Kanunu kapsamında kamu sektöründe görev yapanlarla benzer şartları taşımasına rağmen özel sektörde çalışan meslek mensupları arasında oluşan hak farklılığına dikkat çekildi. Özellikle diş hekimleri ve veteriner hekimler açısından mevcut uygulamanın eşitsizlik yarattığı ifade edildi.
Düzenlemenin, uzun süredir meslek odaları tarafından dile getirilen talepler doğrultusunda hazırlandığı kaydedildi. Özel sektörde çalışan ve yıllarını mesleğine vermiş profesyonellerin de belirli şartlar çerçevesinde yeşil pasaport hakkından yararlanabilmesi gerektiği görüşü öne çıktı. Teklifin komisyon sürecinin ardından Genel Kurul gündemine gelip gelmeyeceği ise önümüzdeki günlerde netleşecek.
MEVCUT DÜZENLEMEYE GÖRE YEŞİL PASAPORT KİMLERE VERİLİYOR?
Hâlihazırda yeşil pasaport hakkına sahip olan gruplar arasında 1., 2. ve 3. derece kadrolarda görev yapan devlet memurları ile bu derecelerden emekli olanlar bulunuyor. Eski milletvekilleri ve bakanlar da bu haktan yararlanabiliyor. Büyükşehir, il ve ilçe belediye başkanları görev süreleri boyunca ve belirli şartlarla emekli olduklarında yeşil pasaport alabiliyor.
Bunun yanı sıra devlet sporcusu statüsündeki sporcular, belirli kamu bankası ve kurum çalışanları, belirli ihracat hacmine ulaşan iş insanları ve şirket yetkilileri ile baroya en az 15 yıl kayıtlı avukatlar da mevcut uygulama kapsamında yer alıyor. Yeni düzenlemenin yasalaşması halinde, bu listeye 15 yıl kıdeme sahip diş hekimleri, veteriner hekimler ve mimarlar da eklenmiş olacak.
