Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2021 yılından bu yana yürürlükte olan altın hesaplarından Türk Lirası (TL) mevduat ve katılma hesaplarına dönüşüm desteğini kaldırdı. 24 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle birlikte sistem resmen sona erdi. Aynı gün, bankacılık sektörünü doğrudan ilgilendiren yeni zorunlu karşılık oranları da açıklandı. Gelişmeler, Merkez Bankası'nın sadeleşme sürecinde yeni bir aşamaya geçtiğine işaret ediyor.
2021 TARİHLİ DÖNÜŞÜM DESTEK TEBLİĞİ YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILDI
TCMB tarafından hazırlanan “Altın Hesaplarından Türk Lirası Mevduat ve Katılma Hesaplarına Dönüşümün Desteklenmesi Hakkında Tebliğin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Tebliğ”, 24 Ocak 2026 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlandı. Bu kararla, 29 Aralık 2021 tarihli dönüşüm destek tebliği ve ona bağlı 21 Aralık 2021 tarihli düzenleme yürürlükten kaldırıldı.
Alınan kararla birlikte, altın hesaplarından TL’ye geçiş yapan bireysel yatırımcılara sunulan destekler sonlandırılmış oldu. Uygulamanın sona erdirilmesi, döviz ve altın cinsinden hesapların çözülmesine yönelik politikaların artık farklı araçlarla sürdürüleceğine işaret ediyor.
YENİ ZORUNLU KARŞILIK ORANLARI DUYURULDU
Tebliğle eş zamanlı olarak yayımlanan TCMB basın duyurusunda, zorunlu karşılık oranlarına ilişkin kapsamlı değişiklikler yer aldı. Bu kapsamda:
Yurt dışından sağlanan TL borçlar için:
1 aya kadar vadede: %20
3 aya kadar vadede: %16
1 yıla kadar vadede: %14
Yurt dışı bankalar mevduatı ve yurt dışı merkez yükümlülükleri için:
Zorunlu karşılık oranı %14 olarak belirlendi.
Bu oranlar, kısa vadeli dış kaynak kullanımını azaltmayı ve yerli para biriminin cazibesini artırmayı amaçlıyor.
KUR KORUMALI MEVDUATLARDA YENİ DÖNEM BAŞLIYOR
Zorunlu karşılıklara ilişkin düzenlemelerde, kur ve fiyat korumalı mevduat hesaplarına yönelik oranlar da yeniden belirlendi. Özellikle kısa vadeli hesaplarda ciddi artışlar dikkat çekiyor:
6 aya kadar vadeli kur korumalı hesaplar için: Zorunlu karşılık oranı %40
1 yıl ve üzeri vadeli hesaplar için: Oran %22
TÜFE, ÜFE, TLREF gibi endeksli değişken faizli hesaplarda: Oran %10
Bu güncellemelerle birlikte, sistemin daha uzun vadeli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.
DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLERDE DE ORANLAR GÜNCELLENDİ
Bankaların farklı vadelerdeki yükümlülükleri için belirlenen yeni oranlar şöyle sıralandı:
1 yıla kadar vadeli yükümlülüklerde: %8
3 yıla kadar vadeli yükümlülüklerde: %5,5
3 yıl üzeri vadelerde: %3
Ayrıca kalkınma ve yatırım bankalarının 1 yıl üzeri vadeli ihraç ettiği menkul kıymetlerde zorunlu karşılık oranı %0 oldu. Ana ortaklığa ait vadesiz yurt dışı fonlar da bu muafiyet kapsamına dahil edildi.
SİSTEM SONA ERDİ, SÜREÇ MERKEZ BANKASI TARAFINDAN YÜRÜTÜLECEK
Tebliğ, yayımlandığı 24 Ocak 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girdi. Dönüşüm destek sisteminin sona ermesiyle birlikte Merkez Bankası, sadeleşme sürecinde yeni bir evreye geçerken, bankacılık sektörü için belirlenen yeni zorunlu karşılık oranlarıyla likidite yönetimini daha sıkı kontrol etmeye hazırlanıyor.
Uygulamanın yürütülmesi görevini Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı üstlenecek.
