Ocak ayı, Serviks (rahim ağzı) kanseri farkındalık ayı olarak anılıyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Opr. Dr. Midvar Dashdamirova, rahim ağzı kanserinin erken tanı ve düzenli tarama testleri ile büyük ölçüde önlenebilir bir hastalık olduğunu vurguladı. En önemli risk faktörlerinden birinin Human Papilloma Virüsü (HPV) enfeksiyonu olduğunu belirten Dr. Dashdamirova, HPV aşısının ve düzenli jinekolojik kontrollerin koruyucu rolüne dikkat çekti. Toplumda farkındalık oluşturmanın ve kadınların bilgilendirilmesinin hastalıkla mücadelede büyük önem taşıdığına da değindi.
SERVİKS KANSERİ NEDİR VE NASIL GELİŞİR?
Serviks, rahmin vajinaya açıldığı alt bölgedir ve üreme sisteminde önemli bir rol oynar. Bu bölgedeki hücrelerde zaman içinde meydana gelen anormal değişiklikler, tedavi edilmezse kansere dönüşebilir. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Opr. Dr. Midvar Dashdamirova, serviks kanserinin en yaygın nedeninin yüksek riskli HPV tipleriyle uzun süreli enfeksiyon olduğunu belirtti. HPV'nin oldukça yaygın bir virüs olduğunu hatırlatan Dr. Dashdamirova, çoğu bireyin yaşamında en az bir kez bu virüsle karşılaştığını, ancak bağışıklık sistemi virüsü her zaman temizleyemeyebildiğini ifade etti. Kalıcı enfeksiyonların zamanla kansere yol açabileceğini söyledi.
SERVİKS KANSERİNİN BELİRTİLERİ VE RİSK FAKTÖRLERİ
Serviks kanseri, erken evrelerde genellikle belirti vermez. Bu nedenle düzenli tarama testleri hayati önem taşır. İleri evrelerde ise adet dışı ya da cinsel ilişki sonrası kanama, kötü kokulu vajinal akıntı, kasık ve bel ağrısı gibi belirtiler görülebilir. Daha da ilerleyen durumlarda idrar ve bağırsak problemleri ortaya çıkabilir. Dr. Dashdamirova, hastalığın görülme sıklığının özellikle 30–50 yaş arasındaki kadınlarda arttığını belirterek, risk faktörlerini şöyle sıraladı: erken yaşta cinsel ilişki, çok sayıda cinsel partner, sigara kullanımı, zayıf bağışıklık sistemi ve düzenli jinekolojik kontrollerin ihmal edilmesi.
ERKEN TANI VE TARAMA TESTLERİNİN ÖNEMİ
Serviks kanseri, düzenli taramalarla erken dönemde saptanabilir. Opr. Dr. Dashdamirova, Türkiye'de 30–65 yaş arası kadınlara beş yılda bir HPV ve Pap Smear testi yapılmasının önerildiğini belirtti. Bu testlerle kanser öncüsü lezyonlar erkenden tespit edilerek kansere dönüşmeden tedavi edilebiliyor. Ayrıca HPV aşısı, serviks kanserine neden olan yüksek riskli HPV tiplerine karşı etkili bir koruma sağlıyor. Aşının 9–45 yaş arasında uygulanabildiğini söyleyen Dr. Dashdamirova, özellikle cinsel ilişki başlamadan önce yapılmasının koruyuculuğu artırdığını vurguladı. Ancak aşının taramaların yerini almadığını, birlikte yürütülmesi gerektiğini de hatırlattı.
SERVİKS KANSERİNDEN KORUNMA YOLLARI
Serviks kanserinden korunmak mümkün. Bunun için HPV aşısı yaptırmak, düzenli jinekolojik muayene ve tarama testlerine gitmek, güvenli cinsel yaşam alışkanlıkları edinmek, sigarayı bırakmak ve bağışıklık sistemini güçlendirmek önem taşıyor. Dr. Dashdamirova, Ocak ayının Serviks Kanseri Farkındalık Ayı olarak toplumda bilinç oluşturmak adına önemli bir fırsat sunduğunu vurguladı. Kadınların düzenli kontrollerini ihmal etmemeleri ve HPV aşısı konusunda bilinçlenmeleri gerektiğini belirtti.
