Emtia piyasalarında geride kalan hafta, küresel ölçekte artan jeopolitik riskler ve makroekonomik göstergelerin etkisiyle dalgalı bir görünüm sergiledi. ABD’nin Grönland ve İran’a ilişkin mesajları, yatırımcıların risk algısını belirlerken, İsviçre’nin Davos kasabasında düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu toplantısından gelen açıklamalar da yakından izlendi. Güvenli liman talebinin artmasıyla değerli metaller ön plana çıkarken, enerji ve tarım emtialarında arz-talep dengesine dair gelişmeler fiyatlamalar üzerinde etkili oldu. ABD ekonomisine ilişkin güçlü büyüme verileri ve Fed’in faiz patikasına dair beklentiler, piyasalardaki yön arayışını daha da belirgin hale getirdi.
Jeopolitik mesajlar piyasaların yönünü belirledi
ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland ve İran konularında verdiği mesajlar, hafta boyunca emtia piyasalarının ana gündem maddeleri arasında yer aldı. Trump’ın, Grönland’ın ulusal güvenlik açısından önemine vurgu yaparken Avrupa ülkelerine yönelik tarife takvimine dair sinyaller vermesi, özellikle risk algısını artırdı. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yapılan görüşmenin ardından gümrük vergilerinin ertelenebileceğine yönelik açıklamalar ise piyasada sınırlı bir rahatlama yarattı.
İran’a yönelik sert söylemler ise enerji arzına ilişkin endişeleri yeniden gündeme taşıdı. Olası askeri müdahaleye dair ifadeler, petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu. Analistler, bu tür jeopolitik başlıkların kısa vadede emtia fiyatlamalarında belirleyici olmaya devam edeceğini vurguluyor.
Değerli metaller güvenli liman talebiyle zirve yaptı
Jeopolitik belirsizlikler, zayıflayan dolar endeksi ve faiz indirimi beklentileri değerli metalleri haftanın en güçlü emtia grubu haline getirdi. Güvenli liman arayışının artmasıyla altın, gümüş ve platin rekor seviyelere yükseldi. Altının ons fiyatı 5 bin dolar seviyesini test ederken, gümüş sanayi talebinin de etkisiyle tarihi zirvesini yeniledi.
Analistler, merkez bankalarının güçlü alımları ve ETF’lere artan girişlerin bu yükselişi desteklediğine dikkat çekiyor. Platinin, altına kıyasla daha ucuz bir alternatif olarak öne çıkması ve ilerleyen yıllarda arz açığı beklentisi de fiyatları yukarı taşıyan unsurlar arasında gösteriliyor. Paladyum ise değer kazansa da diğer değerli metallere kıyasla daha sınırlı bir performans sergiledi.
Baz metallerde arz gelişmeleri öne çıktı
Baz metaller cephesinde, Şili’deki Escondida bakır madeninde yaşanan grev süreci fiyatlamalar üzerinde etkili oldu. Dünyanın en büyük bakır madenlerinden biri olan sahada ulaşımın geçici olarak aksaması, arz tarafına yönelik endişeleri artırdı. Bunun yanında ABD’de madencilik kısıtlamalarının gevşetilmesine yönelik yasal adımlar, orta vadeli arz beklentilerine dair farklı sinyaller verdi.
Hafta genelinde nikel, çinko, bakır ve alüminyum pozitif bir seyir izlerken, kurşun sınırlı da olsa değer kaybetti. Uzmanlar, sanayi üretimine ilişkin beklentilerin baz metallerdeki görünüm açısından belirleyici olmaya devam edeceğini ifade ediyor.
Petrol ve doğal gazda arz endişeleri fiyatları destekledi
Petrol fiyatları, jeopolitik gelişmeler ve arz kaynaklı risklerle haftayı yükselişle tamamladı. İran’a yönelik sert söylemler, Kazakistan’daki geçici üretim kesintileri ve Venezuela’nın sınırlı ihracatı, arzın daralabileceği beklentisini güçlendirdi. Uluslararası Enerji Ajansı’nın küresel talep artış tahminini yukarı yönlü revize etmesi de fiyatlara destek verdi.
Doğal gaz tarafında ise ABD’de etkili olan sert kış koşulları üretimi olumsuz etkiledi. Özellikle kaya gazı üretim bölgelerinde yaşanan kayıplar, fiyatların haftalık bazda güçlü bir artış göstermesine neden oldu.
Tarım emtialarında görünüm karışık
Tarım emtialarında fiyatlar, hava koşulları ve ihracat beklentilerinin etkisiyle yön bulmakta zorlandı. Güney Amerika’da hasat sürecine ilişkin gelişmeler ve Çin kaynaklı talep sinyalleri soya fasulyesinde yükselişi sınırlarken, mısır güçlü sevkiyatlarla desteklendi. Buğday ve pirinçte ise hava koşullarına bağlı riskler fiyatları yukarı taşıdı.
Analistler, tarım emtialarında önümüzdeki dönemde hava durumu ve küresel talep görünümünün fiyatlar üzerinde belirleyici olmaya devam edeceğini belirtiyor.
