Yrd. Doc.Dr. Nermin Demirkol'un Köşe Yazısı
Merhaba...
Bugün sizlerle 2013 yılı haziran ayında Uluslararası Avrupa Seramik Topluluğu (ECerS) Konferansı için ziyaret ettiğim Avrupa’nın en ünlü porselen üretim merkezi olan Fransa’nın Limoges kentine gideceğiz...
Porselen temel hammaddeleri feldispat, kuvars ve kaolen olan bir seramik türüdür. Seramik ürünlere bisküvi pişirim dereceleri daha yüksektir ve daha beyazdırlar. Bu beyazlığın sağlanmasında en önemli hammadde kaolendir. İşte Limoges porselenlerinin öyküsü de 1768 yılında Orta Fransa’da bulunan Limoges kasabında kaolen adı verilen kil mineralinin çıkarılmasıyla başlamıştır.
Her ne kadar porselen ilk olarak Çin de ortaya çıksa da Avrupa’da porselen denildiğinde ilk akla gelen yer Limoges ve eşsiz porselenleridir.
1768 yılında kaolenin çıkarılması ile bu bölgede bulunan küçük bir fayans fabrikası hemen porselen fabrikasına dönüştürülmüş ve 1771 yılında ilk porselen ürünler üretilmeye başlanmıştır. Zamanla bu fabrika dünyada beyaz porselen üretiminde bir marka olmuştur. 1830’lu yıllarda Limoges bölgesinde bulunan porselen fabrikalarının sayısı otuzu geçmiştir. Sonrasında yani 19.yüzyılın ikinci yarısında ise Limoges porselenleri altın çağını yaşamıştır. Bu dönem de tüm dünya Limoges porselenlerini iyice tanımış ve bu porselenler ihraçta zirve döneme ulaşmıştır.
Limoges’te 2013 yılında katıldığım sempozyumun düzenleme kurulu “National de Porcelaine Adrien Dubouché” Müzesi’ne bir gezi düzenlemiş bu sayede eşsiz Limoges porselenlerini yakından görme fırsatı da yakalamıştım.
1845 yılında kurulan bu müze seramik tarihinde önemli aşamalardan temsili eserleri de içermektedir. Müzeyi gezerken, Antik çağdan başlayıp kıtalar ve medeniyetleri geçip en yeni parçalara doğru bir yolculuk yapabilirsiniz.
Adrien Dubouché Ulusal Müzesi ve prestijli koleksiyonları uluslararası üne sahip Limoges’in ve seramik sanatı ve teknolojisi ile ilgili bilginin tanıtımına katkıda bulunmaktadır.
Burada antik dönemden günümüze kadar porselen yapım sürecini sergileyen 18000 eser bulunmaktadır. Bu eserlerin 5000 tanesi müzede kalıcı olarak sergilenmektedir. Bu müzede sadece porselen eserler değil, aynı zamanda geçmişten günümüze üretim de kullanılan yöntemler ve ekipmanları da yakından takip edebilirsiniz.
Limoges’te gezerken porselen yemek takımları, fincan takımları, hediyelik eşya, süs eşyaları vb. ürünlerin satıldığı birçok dükkan görür, keyifli bir alışveriş yapabilirsiniz...Üstün beyazlığa sahip bu porselenler üzerindeki sırlar da gezi esnasında ayrı bir inceleme konusu olabilir.
Ülkemizde de Limoges porselen çamuruna çeşitli firmalar aracılığıyla ulaşılabilmekte Türk seramik sanatçıları da Limoges çamurları ile albenisi yüksek eserler üretmektedir.
Fransa’ya seyahat etmeyi düşünen tüm seramik tutkunları ve herkesi bu şirin şehri de görmeye davet ediyorum. Pişman olmayacak ve hem form, hem üzerindeki sırlar ile porselen denildiğinde dünyada marka olmuş bu ürünlerin büyüsüne kapılacaksınız...
Önümüzdeki hafta başka bir yerde buluşmak dileğiyle...
Sevgiyle Kalın...